ATM లు ఆగిపోయిన ఆ రాత్రి
2019 సెప్టెంబర్ లో PMC బ్యాంక్ కస్టమర్లకు అది ఒక పీడకల. అకస్మాత్తుగా వారి డెబిట్ కార్డులు పనిచేయడం ఆగిపోయాయి. RBI ఆంక్షలు విధించింది. కూతురి పెళ్లి కోసం ₹50 లక్షలు దాచుకున్న ఒక తండ్రి, చేతిలో చిల్లిగవ్వ లేక రోడ్డున పడ్డారు. అకౌంట్ లో డబ్బుంది, కానీ తీసుకోలేరు.
ఆ సమయంలో చాలా మంది తమ జీవితకాల సంపాదనను కోల్పోయారు. కారణం ఒక్కటే: "మొత్తం డబ్బును ఒకే బ్యాంకులో పెట్టడం."
రేపు మీ బ్యాంకు మూతపడినా సరే, మీ ఒక్క రూపాయి కూడా పోకుండా ఉండాలంటే ఏం చేయాలో ఈ ఆర్టికల్ లో తెలుసుకోండి.
ఆర్థిక భద్రత అంటే కేవలం పాస్వర్డ్ సేఫ్టీ మాత్రమే కాదు; సంస్థాగత భద్రత కూడా. మిమ్మల్ని రక్షించే ఆ రక్షణ కవచం పేరే DICGC (Deposit Insurance and Credit Guarantee Corporation).
DICGC ఇన్సూరెన్స్ అంటే ఏమిటి?
ఇది RBI (రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా) యొక్క అనుబంధ సంస్థ. ఏదైనా బ్యాంకు లైసెన్స్ రద్దయినా లేదా మూతపడినా, డిపాజిటర్లకు ఈ సంస్థ డబ్బును తిరిగి ఇస్తుంది.
బంగారు సూత్రం: ప్రతి డిపాజిటర్ కు గరిష్టంగా ₹5,00,000 (ఐదు లక్షలు) వరకు బీమా (అసలు + వడ్డీ కలిపి) లభిస్తుంది.
ఏవి కవర్ అవుతాయి? (The Umbrella)
దాదాపు అన్ని కమర్షియల్ బ్యాంకులు మరియు కో-ఆపరేటివ్ బ్యాంకులు దీని పరిధిలోకి వస్తాయి.
✅ రక్షణ ఉన్నవి
- సేవింగ్స్ అకౌంట్ (Savings)
- ఫిక్సెడ్ డిపాజిట్లు (FD)
- రికరింగ్ డిపాజిట్లు (RD)
- కరెంట్ అకౌంట్ (Current Account)
❌ రక్షణ లేనివి
- విదేశీ ప్రభుత్వాల డిపాజిట్లు
- బ్యాంకుల మధ్య జరిగే డిపాజిట్లు
- స్టాక్ మార్కెట్ పెట్టుబడులు (Mutual Funds)
"ఒక బ్యాంకు - ఒక లిమిట్" రూల్
చాలామంది ఇక్కడే పొరపాటు పడుతున్నారు. ₹5 లక్షల లిమిట్ అనేది "బ్యాంకుకి" (Per Bank) వర్తిస్తుంది, బ్రాంచ్ కి కాదు.
⚠️ బ్రాంచ్ ట్రాప్ (The Branch Trap)
సినారియో: మీకు SBI అమీర్పేట బ్రాంచ్ లో ₹4 లక్షలు, SBI కూకట్పల్లి బ్రాంచ్ లో ₹3 లక్షలు ఉన్నాయి. మొత్తం ₹7 లక్షలు.
రిస్క్: రెండు బ్రాంచులూ ఒకే బ్యాంకు (SBI) కి చెందినవి కాబట్టి, మీకు మొత్తం కలిపి ₹5 లక్షలకే ఇన్సూరెన్స్ ఉంటుంది. బ్యాంకు మునిగితే మిగిలిన ₹2 లక్షలు నష్టపోతారు.
ఎక్స్పర్ట్ స్ట్రాటజీ: 5 లక్షల కంటే ఎక్కువ ఉంటే ఏం చేయాలి?
మీ దగ్గర ₹20 లక్షలు ఉన్నాయని అనుకుందాం. అదంతా రిస్క్ లో ఉన్నట్టేనా? కాదు. "స్ప్లిట్ బ్యాంకింగ్" (Split Banking) ద్వారా దాన్ని సేఫ్ గా ఉంచొచ్చు.
విధానం 1: వేర్వేరు బ్యాంకులు (Different Banks)
DICGC ఒక్కో బ్యాంకును వేరుగా చూస్తుంది. కాబట్టి మీ డబ్బును వేర్వేరు బ్యాంకుల్లో విడగొట్టండి.
- SBI ₹5 లక్షలు (పూర్తి రక్షణ)
- HDFC ₹5 లక్షలు (పూర్తి రక్షణ)
- ICICI ₹5 లక్షలు (పూర్తి రక్షణ)
ఫలితం: మొత్తం ₹15 లక్షలకు రక్షణ లభిస్తుంది.
విధానం 2: జాయింట్ అకౌంట్ ట్రిక్ (The Joint Account Hack)
ఒకే బ్యాంకులో ఉంచాల్సి వస్తే, అకౌంట్ హోల్డర్ పేర్లు మార్చడం ద్వారా రక్షణ పొందవచ్చు. "రవి" మరియు "ప్రియా" ఉదాహరణ చూద్దాం:
| ఖాతా రకం | పేర్లు ఉన్న వరుస (Pattern) | ఇన్సూరెన్స్ లిమిట్ |
|---|---|---|
| ఖాతా 1 | రవి (Individual) | ₹5 లక్షలు |
| ఖాతా 2 | ప్రియా (Individual) | ₹5 లక్షలు |
| ఖాతా 3 | రవి + ప్రియా (Joint A+B) | ₹5 లక్షలు |
| ఖాతా 4 | ప్రియా + రవి (Joint B+A) | ₹5 లక్షలు |
ఫలితం: పేర్లు తారుమారు చేయడం (First Holder) ద్వారా, ఒకే బ్యాంకులో ఒక జంట ₹20 లక్షల వరకు సురక్షితంగా దాచుకోవచ్చు.
స్మాల్ ఫైనాన్స్ బ్యాంకులు (SFB) సేఫేనా?
ఈ రోజుల్లో స్మాల్ ఫైనాన్స్ బ్యాంకులు (AU, Equitas, Ujjivan) FD లపై 8-9% వడ్డీ ఇస్తున్నాయి. మరి ఇవి సురక్షితమేనా?
అవును. RBI గుర్తింపు పొందిన స్మాల్ ఫైనాన్స్ బ్యాంకులన్నీ DICGC పరిధిలోకి వస్తాయి. పెద్ద బ్యాంకుల లాగే వీటిలో కూడా ₹5 లక్షల వరకు 100% గ్యారెంటీ ఉంటుంది.
మీ బ్యాంకు లిస్టులో ఉందా?
ప్రతి ఇన్సూర్డ్ బ్యాంకు తమ బ్రాంచ్ లో DICGC లోగోను ప్రదర్శించాలి. లేదా మీరు DICGC వెబ్సైట్ లో లిస్ట్ చెక్ చేసుకోవచ్చు.
90 రోజుల రూల్ (కొత్త నిబంధన)
గతంలో బ్యాంకు మునిగితే డబ్బు రావడానికి ఏళ్లు పట్టేది. కానీ 2021 చట్ట సవరణ ప్రకారం, బ్యాంకుపై ఆంక్షలు (Moratorium) విధించిన 90 రోజుల్లోగా డిపాజిటర్లకు ₹5 లక్షల వరకు చెల్లించాలి. ఇది ప్రజలకు పెద్ద ఊరట.
ముగింపు: నమ్మకం మంచిదే, కానీ జాగ్రత్త ఇంకా మంచిది
భారతీయ బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ చాలా పటిష్టమైనది. బ్యాంకులు మునిగిపోవడం చాలా అరుదు. కానీ "అరుదు" అంటే "అసాధ్యం" అని కాదు.
యాక్షన్ ప్లాన్:
- మీ దగ్గర ఉన్న మొత్తం డబ్బుని ఒకే బ్యాంకులో ఉంచకండి.
- ఏ బ్యాంకులోనైనా ₹5 లక్షలు దాటితే, మిగతా డబ్బును వేరే పెద్ద బ్యాంకుకు (SBI/HDFC/ICICI) మార్చండి.
- ముఖ్యంగా కో-ఆపరేటివ్ బ్యాంకుల్లో FD వేసేటప్పుడు ₹5 లక్షల లిమిట్ దాటకుండా చూసుకోండి.