ఆదాయపు పన్ను ఆదా చేసే మార్గాలు: మీ కష్టార్జితం మీ దగ్గరే
పన్ను ఆదా చేయడం అంటే పన్ను ఎగ్గొట్టడం కాదు; అది తెలివైన ఆర్థిక ప్రణాళిక. భారత ప్రభుత్వం పన్ను భారాన్ని తగ్గించుకోవడానికి కొన్ని చట్టపరమైన మార్గాలను కల్పించింది. మీరు ₹15 లక్షలు సంపాదిస్తూ, కేవలం ₹10 లక్షలు సంపాదించే వారిలా పన్ను కడుతుంటే—అదే అసలైన స్మార్ట్ ప్లానింగ్.
గమనిక (Important Note)
కింద వివరించిన పద్ధతులు (Section 80C, 80D, HRA మొదలైనవి) ముఖ్యంగా పాత పన్ను విధానానికి (Old Tax Regime) వర్తిస్తాయి. మీరు కొత్త విధానం (New Tax Regime) ఎంచుకుంటే, ఇందులో చాలా మినహాయింపులు మీకు వర్తించవు.
1. సెక్షన్ 80C: పెద్ద గొడుగు (గరిష్టంగా ₹1.5 లక్షలు)
ఇది అత్యంత ప్రసిద్ధ సెక్షన్. కొన్ని నిర్దిష్ట పథకాలలో పెట్టుబడి పెట్టడం ద్వారా మీరు మీ ఆదాయం నుండి ₹1.5 లక్షల వరకు తగ్గించుకోవచ్చు.
80C ని ఒక బకెట్ లాగా ఊహించుకోండి. మీరు ఎన్ని రకాల డబ్బులు పోసినా (EPF, PPF, LIC), ఆ బకెట్ లో కేవలం ₹1.5 లక్షలు మాత్రమే పడతాయి. అంతకు మించి పోసినా లాభం ఉండదు.
| పథకం (Instrument) | రాబడి (Returns) | లాక్-ఇన్ పీరియడ్ | రిస్క్ |
|---|---|---|---|
| ELSS (మ్యూచువల్ ఫండ్స్) | 12-15% (మార్కెట్ ఆధారితం) | 3 ఏళ్లు (అందరికంటే తక్కువ) | ఎక్కువ (High) |
| PPF (పబ్లిక్ ప్రావిడెంట్ ఫండ్) | ~7.1% (ఫిక్స్డ్) | 15 ఏళ్లు | సున్నా (Govt గ్యారెంటీ) |
| EPF (ఉద్యోగుల PF) | ~8.15% (ఫిక్స్డ్) | రిటైర్మెంట్ వరకు | సున్నా |
| LIC (జీవిత బీమా) | 4-6% (తక్కువ) | పాలసీ గడువు వరకు | తక్కువ |
| 5-ఏళ్ల టాక్స్ సేవర్ FD | 6-7% | 5 ఏళ్లు | సున్నా |
*గమనిక: మీ హోమ్ లోన్ అసలు (Principal) మరియు పిల్లల స్కూల్ ఫీజులు కూడా 80C కిందకే వస్తాయి.
2. 80C దాటి ఆలోచించండి (Beyond 80C)
చాలామంది 80C తోనే ఆగిపోతారు. అది తప్పు. ₹1.5 లక్షల లిమిట్ దాటి కూడా టాక్స్ ఆదా చేయడానికి ఇంకా మార్గాలు ఉన్నాయి.
సెక్షన్ 80D: హెల్త్ ఇన్సూరెన్స్
మీరు కట్టే మెడికల్ ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియంపై మినహాయింపు.
- మీరు & కుటుంబం: ₹25,000 వరకు.
- తల్లిదండ్రులు (60 ఏళ్ల లోపు): అదనంగా ₹25,000.
- తల్లిదండ్రులు (సీనియర్ సిటిజన్స్): అదనంగా ₹50,000.
- హెల్త్ చెకప్: ₹5,000 (పై లిమిట్స్ లోనే ఉంటుంది).
గరిష్ట లాభం: ₹75,000 (లేదా ₹1 లక్ష).
సెక్షన్ 80CCD(1B): NPS
ఇది 80C లిమిట్ కు అదనంగా వచ్చే మినహాయింపు.
- పెట్టుబడి: నేషనల్ పెన్షన్ సిస్టమ్ (NPS Tier 1).
- లిమిట్: ₹50,000 వరకు.
- లాజిక్: ప్రజలు రిటైర్మెంట్ కోసం పొదుపు చేసేలా ప్రోత్సహించడం.
మొత్తం లాభం: ₹50,000 ఎక్స్ట్రా.
3. సెక్షన్ 24(b): సొంత ఇంటి కల + పన్ను ఆదా
ఇంటిని లోన్ పై కొనడం భారతదేశంలో అతిపెద్ద టాక్స్ సేవింగ్ మార్గం.
- అసలు (Principal): 80C కింద వస్తుంది (లిమిట్ ₹1.5L).
- వడ్డీ (Interest): సెక్షన్ 24(b) కింద వస్తుంది. మీరు సొంతంగా ఉంటున్న ఇంటికి సంవత్సరానికి ₹2 లక్షల వరకు వడ్డీని మినహాయింపుగా పొందవచ్చు.
ఒకవేళ మీరు ఇంటిని అద్దెకు (Rent) ఇచ్చి ఉంటే, వడ్డీ మినహాయింపుకు ఎటువంటి పరిమితి లేదు (కానీ నష్టాన్ని ₹2 లక్షల వరకే సర్దుబాటు చేయగలరు).
4. HRA (ఇంటి అద్దె భత్యం)
మీరు అద్దె ఇంట్లో ఉంటూ ఉద్యోగం చేస్తున్నట్లయితే, సెక్షన్ 10(13A) కింద HRA క్లెయిమ్ చేయవచ్చు. కింది మూడింటిలో ఏది తక్కువైతే అది మినహాయింపుగా లభిస్తుంది:
- మీకు కంపెనీ ఇచ్చే అసలు HRA.
- మీరు కట్టిన అద్దె మైనస్ మీ బేసిక్ జీతంలో 10%.
- బేసిక్ జీతంలో 50% (మెట్రో సిటీస్) లేదా 40% (నాన్-మెట్రో).
చిట్కా (Tip): మీరు మీ తల్లిదండ్రుల ఇంట్లో ఉంటే, వారికి అద్దె చెల్లించి (బ్యాంక్ ద్వారా) HRA క్లెయిమ్ చేయవచ్చు. కానీ వారు ఆ డబ్బును తమ ఆదాయంలో చూపించాలి.
5. సెక్షన్ 80E: చదువు కోసం లోన్
ఉన్నత విద్య కోసం (మీకు, మీ భార్య/భర్తకు, లేదా పిల్లలకు) లోన్ తీసుకుంటే, మీరు కట్టే వడ్డీ మొత్తం (Entire Interest) 8 సంవత్సరాల పాటు మినహాయింపు పొందవచ్చు. దీనికి ఎటువంటి గరిష్ట పరిమితి లేదు!
వ్యూహం: ₹10 లక్షలపై జీరో టాక్స్ ఎలా కట్టాలి?
పాత విధానాన్ని (Old Regime) సరిగ్గా వాడితే, ₹10-12 లక్షల జీతం ఉన్నవారు కూడా నామమాత్రపు పన్ను కట్టొచ్చు.
- మొత్తం జీతం (Gross Salary): ₹10,00,000
- - స్టాండర్డ్ డిడక్షన్: ₹50,000
- - సెక్షన్ 80C (EPF+PPF): ₹1,50,000
- - సెక్షన్ 80D (హెల్త్): ₹25,000
- - సెక్షన్ 80CCD(1B) (NPS): ₹50,000
- - సెక్షన్ 24(b) (హోమ్ లోన్ వడ్డీ): ₹2,00,000
- పన్ను పడే ఆదాయం (Net Taxable): ₹5,25,000
*₹5.25 లక్షలపై పన్ను చాలా తక్కువ. ఇంకొంచెం ప్లానింగ్ (HRA వంటివి) ఉంటే ఇది సున్నా కూడా అవ్వొచ్చు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
నేను HRA మరియు హోమ్ లోన్ వడ్డీ రెండూ క్లెయిమ్ చేయవచ్చా? ▼
ఖచ్చితంగా. మీరు అద్దె ఇంట్లో ఉంటూ (HRA), వేరే ఊర్లో సొంత ఇంటికి లోన్ కడుతుంటే (లేదా దాన్ని అద్దెకు ఇస్తే), మీరు రెండూ క్లెయిమ్ చేసుకోవచ్చు.
80C కింద PPF మంచిదా లేక ELSS మంచిదా? ▼
ఇది మీ రిస్క్ సామర్థ్యంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. PPF లో రిస్క్ ఉండదు కానీ లాక్-ఇన్ 15 ఏళ్లు. ELSS లో మార్కెట్ రిస్క్ ఉంటుంది కానీ ఎక్కువ లాభాలు రావచ్చు మరియు లాక్-ఇన్ కేవలం 3 ఏళ్లు మాత్రమే.
ఈ మినహాయింపులు కొత్త పన్ను విధానానికి (New Regime) వర్తిస్తాయా? ▼
వర్తించవు. 80C, 80D, HRA మరియు హోమ్ లోన్ వడ్డీ (సొంత ఇల్లు) వంటి చాలా మినహాయింపులు కొత్త విధానంలో లేవు. దానికి బదులుగా అందులో టాక్స్ రేట్లు తక్కువగా ఉంటాయి.